Özellikle 2017 Anayasa Referandumu sürecinde, Türk bakanların Almanya ve Hollanda’daki kampanya etkinliklerinin engellenmesine tepki olarak bu ülkelerin hükümetlerini ve uygulamalarını nitelemek için kullanılan son derece ağır bir suçlamadır. Bu benzetme, Avrupa ülkelerinin ifade özgürlüğü ve demokrasi konusundaki iddialarını en ağır tarihsel referansla (Nazizm) vurarak çifte standartlı ve baskıcı olduklarını iddia eder. Bu, diplomatik dilin çok […]
Kişiler: Recep Tayyip Erdoğan
Noktasında
Bürokratik ve resmi dilden siyasi hitabete geçen, “konusunda,” “hakkında,” “ile ilgili olarak” gibi edatların yerine kullanılan bir kelimedir. “Bu yasanın uygulanması noktasında bazı sıkıntılar var” gibi bir kullanım, konuşmaya resmi ve teknik bir hava katar. Erdoğan’ın uzun ve hazırlıksız konuşmalarında, düşüncelerini toparlamak, cümleyi akıcı bir şekilde devam ettirmek ve duraksamadan konuşmayı sürdürmek için bir tür […]
Okyanus ötesi
Gülen Cemaati ile AK Parti arasındaki ilişkilerin henüz bozulmadığı dönemde, Fethullah Gülen’in ikamet ettiği ABD’nin Pensilvanya eyaletini işaret etmek için kullanılan üstü kapalı bir ifadedir. Bu ad aktarması, doğrudan isim vermekten kaçınarak, saygılı ve mesafeli bir gönderme yapma amacı taşıyordu. Özellikle 2010 Anayasa Referandumu sonrasında, cemaatin desteğine yönelik teşekkür imalarında bu ifade kullanılmıştır. İlişkilerin bozulmasından […]
One Minute
29 Ocak 2009’da Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu panelinde, İsrail Cumhurbaşkanı Şimon Peres’in Gazze saldırılarını yüksek sesle savunmasının ardından, Erdoğan’ın konuşma süresinin kısıtlanmasına tepki olarak moderatör David Ignatius’a yönelik sarf ettiği ve paneli terk etmesiyle sonuçlanan olayın simgesel ifadesidir. Bu çıkış hem iç hem de dış politikada derin yankılar uyandırmıştır. Dış politikada, Türkiye’nin geleneksel edilgen ve […]
Paralel Devlet Yapılanması (PDY)
17-25 Aralık 2013 sonrası Gülen Cemaati’ni tanımlamak için devlet tarafından resmi olarak kullanılmaya başlanan ve daha sonra terör örgütü listesine alınmasına zemin hazırlayan ifadedir. Bu terim, cemaatin devletin anayasal kurumları (yargı, emniyet, ordu) içinde, hiyerarşik devlet yapısına tabi olmayan, kendi gizli emir-komuta zincirine ve hedeflerine sahip alternatif bir güç odağı oluşturduğunu iddia eder. “Paralel yapı” […]
Pensilvanya’daki zat
Yine 17-25 Aralık sonrası Fethullah Gülen’i işaret etmek için kullanılan bir başka ifadedir. “Zat” kelimesi, saygıdan çok bir küçümseme, önemsizleştirme ve hatta şeytanileştirme iması taşır. Gülen’in ismini anmaktan imtina ederek, onu gayrişahsi ve meşruiyet dışı bir figür olarak kodlar. Bu ifade, “Pensilvanya” kullanımıyla birlikte, Gülen’i hem bir dış güçlerin piyonu hem de Türkiye’ye yönelik komploların […]
Provokasyon
Toplumsal olayları, protestoları veya gerilimleri, halkın organik tepkileri olarak değil, belirli iç veya dış “şer odakları” tarafından kasıtlı olarak çıkarılan kışkırtmalar olarak tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Bir eylemi “provokasyon” olarak nitelemek, o eylemin meşruiyetini ortadan kaldırır ve katılımcılarını, farkında olarak veya olmayarak, kötü niyetli bir planın parçası haline getirir. Bu, hükümetin bu tür olaylara […]
Rabia
Mısır’daki 2013 askeri darbesi sonrası darbe karşıtlarının sembolü haline gelen, dört parmağın kaldırıldığı bir işarettir. Erdoğan, bu işareti Türkiye siyasetine taşıyarak ona yeni bir anlam yüklemiştir. Bu yeni anlam, “Tek Millet, Tek Bayrak, Tek Vatan, Tek Devlet” olarak formüle edilen dört temel ilkeyi temsil eder. Erdoğan’ın mitinglerde sıkça yaptığı bu işaret, AK Parti’nin siyasi kimliğinin […]
Reis
Resmi unvanların ötesinde, lider ile tabanı arasında kurulan karizmatik, duygusal ve hiyerarşik bağı tanımlayan en yaygın ve sembolik hitaptır. Arapça’dan gelen bu kelime “başkan,” “reis” gibi anlamlara gelse de, Türk siyasi kültüründe bir grubun tartışmasız lideri ve yol göstericisi anlamına gelir. Bu terim, Erdoğan’ı bir “devlet başkanı” olmaktan öte, kendisini davasına adamış, karizmatik, cesur ve […]
Salon teröristi
Fikirleri ve söylemleriyle terör örgütlerine destek verdiği iddia edilen ancak fiili olarak şiddet eylemlerine katılmayan aydınları, akademisyenleri veya siyasetçileri tanımlamak için kullanılan bir ifadedir. Bu terim, “terör” kavramının alanını genişleterek, sadece silahlı eylemleri değil, aynı zamanda hükümetin terörle mücadelesini eleştiren veya farklı bir bakış açısı sunan düşünsel faaliyetleri de “terörizm” olarak kodlar. Bu, muhalif aydınları […]
Recep Tayyip Erdoğan Karnesi
Tematik Odak Dağılımı
Sık Kullandığı Terimler
Kişiler: Recep Tayyip Erdoğan Hakkında
Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yirmi yılı aşkın siyasi kariyeri boyunca şekillendirdiği ve Türk siyasi hayatına derinlemesine nüfuz eden özgün siyasi dili analiz etmek amacıyla bir “siyasi lügat” formatında hazırlanmıştır. “Recep Tayyip Erdoğan Sözlüğü,” yalnızca sık kullanılan kelime ve deyimlerin yüzeydeki anlamlarını sıralayan bir derleme değildir. Aksine, bu lügat, Erdoğan’ın söyleminin ardındaki retorik stratejileri, ideolojik temelleri ve sosyo-politik işlevleri deşifre etmeyi amaçlayan analitik bir araç olarak tasarlanmıştır. Her bir madde, bir terimin tanımının ötesine geçerek, o terimin siyasi bağlamını, hedef kitlesi üzerindeki etkisini ve Erdoğan’ın siyasi kimliğinin inşasındaki rolünü ortaya koymaktadır. Bu yönüyle çalışma, siyaset bilimi, söylem analizi, popülizm çalışmaları ve güncel Türkiye araştırmaları alanlarına katkı sunmayı hedeflemektedir.