Fransızca “mon cher” (azizim, dostum) ifadesinden gelen ve Türk siyasi dilinde, özellikle Dışişleri Bakanlığı’ndaki eski tip, Batılılaşmış, elitist ve halkın değerlerinden kopuk diplomatları ve bürokratları aşağılamak için kullanılan bir terimdir. Erdoğan bu ifadeyi, kendi “yerli ve milli” dış politika anlayışını, eski Türkiye’nin “vesayetçi” ve “halktan kopuk” elitlerinin anlayışından ayırmak için kullanır. “Monşer” olarak etiketlenen figürler, […]
Arşivler: Sözlük Terimleri
Muhabbetle
Miting ve konuşmaların sonunda, “Sizleri sevgiyle, saygıyla, muhabbetle selamlıyorum” gibi kalıplar içinde kullanılan bir veda ifadesidir. “Muhabbet” kelimesi, “sevgi” ve “saygı” kelimelerine ek olarak, daha sıcak, daha samimi ve karşılıklı bir sohbet ve dostluk atmosferi çağrıştırır. Bu kullanım, liderin halkla kurduğu ilişkinin tek yönlü bir hitabet değil, karşılıklı bir sevgi ve anlayışa dayandığı mesajını vererek, […]
Noktasında
Bürokratik ve resmi dilden siyasi hitabete geçen, “konusunda,” “hakkında,” “ile ilgili olarak” gibi edatların yerine kullanılan bir kelimedir. “Bu yasanın uygulanması noktasında bazı sıkıntılar var” gibi bir kullanım, konuşmaya resmi ve teknik bir hava katar. Erdoğan’ın uzun ve hazırlıksız konuşmalarında, düşüncelerini toparlamak, cümleyi akıcı bir şekilde devam ettirmek ve duraksamadan konuşmayı sürdürmek için bir tür […]
Okyanus ötesi
Gülen Cemaati ile AK Parti arasındaki ilişkilerin henüz bozulmadığı dönemde, Fethullah Gülen’in ikamet ettiği ABD’nin Pensilvanya eyaletini işaret etmek için kullanılan üstü kapalı bir ifadedir. Bu ad aktarması, doğrudan isim vermekten kaçınarak, saygılı ve mesafeli bir gönderme yapma amacı taşıyordu. Özellikle 2010 Anayasa Referandumu sonrasında, cemaatin desteğine yönelik teşekkür imalarında bu ifade kullanılmıştır. İlişkilerin bozulmasından […]
One Minute
29 Ocak 2009’da Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu panelinde, İsrail Cumhurbaşkanı Şimon Peres’in Gazze saldırılarını yüksek sesle savunmasının ardından, Erdoğan’ın konuşma süresinin kısıtlanmasına tepki olarak moderatör David Ignatius’a yönelik sarf ettiği ve paneli terk etmesiyle sonuçlanan olayın simgesel ifadesidir. Bu çıkış hem iç hem de dış politikada derin yankılar uyandırmıştır. Dış politikada, Türkiye’nin geleneksel edilgen ve […]
Paralel Devlet Yapılanması (PDY)
17-25 Aralık 2013 sonrası Gülen Cemaati’ni tanımlamak için devlet tarafından resmi olarak kullanılmaya başlanan ve daha sonra terör örgütü listesine alınmasına zemin hazırlayan ifadedir. Bu terim, cemaatin devletin anayasal kurumları (yargı, emniyet, ordu) içinde, hiyerarşik devlet yapısına tabi olmayan, kendi gizli emir-komuta zincirine ve hedeflerine sahip alternatif bir güç odağı oluşturduğunu iddia eder. “Paralel yapı” […]
Pensilvanya’daki zat
Yine 17-25 Aralık sonrası Fethullah Gülen’i işaret etmek için kullanılan bir başka ifadedir. “Zat” kelimesi, saygıdan çok bir küçümseme, önemsizleştirme ve hatta şeytanileştirme iması taşır. Gülen’in ismini anmaktan imtina ederek, onu gayrişahsi ve meşruiyet dışı bir figür olarak kodlar. Bu ifade, “Pensilvanya” kullanımıyla birlikte, Gülen’i hem bir dış güçlerin piyonu hem de Türkiye’ye yönelik komploların […]
Provokasyon
Toplumsal olayları, protestoları veya gerilimleri, halkın organik tepkileri olarak değil, belirli iç veya dış “şer odakları” tarafından kasıtlı olarak çıkarılan kışkırtmalar olarak tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Bir eylemi “provokasyon” olarak nitelemek, o eylemin meşruiyetini ortadan kaldırır ve katılımcılarını, farkında olarak veya olmayarak, kötü niyetli bir planın parçası haline getirir. Bu, hükümetin bu tür olaylara […]
Rabia
Mısır’daki 2013 askeri darbesi sonrası darbe karşıtlarının sembolü haline gelen, dört parmağın kaldırıldığı bir işarettir. Erdoğan, bu işareti Türkiye siyasetine taşıyarak ona yeni bir anlam yüklemiştir. Bu yeni anlam, “Tek Millet, Tek Bayrak, Tek Vatan, Tek Devlet” olarak formüle edilen dört temel ilkeyi temsil eder. Erdoğan’ın mitinglerde sıkça yaptığı bu işaret, AK Parti’nin siyasi kimliğinin […]
Sandık
Demokrasinin ve “milli iradenin” tecelli ettiği nihai ve en meşru yer olarak kabul edilen simgesel bir kavramdır. Erdoğan’ın söyleminde “sandık,” her türlü siyasi tartışmayı sonlandıran, gücün tek meşru kaynağı olan nihai hakemdir. “Hesabı sandıkta sorarız” veya “Millet kararını sandıkta verir” gibi ifadeler, siyasi mücadelenin meşru alanının sadece seçimler olduğunu, sokak protestoları veya diğer muhalefet biçimlerinin […]